Dù thị trường máy ảnh không gương lật ngày càng phát triển, DSLR vẫn chưa hoàn toàn biến mất. Trên thực tế, nhiều nhiếp ảnh gia vẫn sử dụng máy ảnh phản xạ cho công việc và sở thích cá nhân. Đáng chú ý hơn, trong nhiệm vụ Artemis II, NASA đã lựa chọn những chiếc Nikon D5 đã khoảng 10 năm tuổi để đồng hành cùng các phi hành gia, cho thấy những mẫu DSLR cao cấp vẫn có giá trị sử dụng đáng kể.

DSLR vẫn xuất hiện nhiều hơn bạn nghĩ
Những năm gần đây, Canon và Nikon đều chuyển trọng tâm phát triển sang máy ảnh mirrorless. Các mẫu DSLR mới xuất hiện ngày càng ít, trong khi hệ thống ống kính dành cho máy ảnh phản xạ cũng không còn được mở rộng mạnh như trước.
Tuy nhiên, nếu quan sát tại các sự kiện công cộng hoặc những địa điểm có nhiều người chụp ảnh, DSLR vẫn xuất hiện khá thường xuyên. Bên cạnh smartphone, máy ảnh compact và máy phim, không khó để bắt gặp những người sử dụng DSLR để ghi lại khoảnh khắc.
Điều đáng chú ý là nhóm người dùng này chủ yếu là những nhiếp ảnh gia nghiệp dư, sử dụng máy ảnh vì sở thích thay vì nhu cầu chuyên nghiệp. Điều đó cho thấy sự biến mất của DSLR khỏi các dòng sản phẩm mới không đồng nghĩa với việc người dùng đã hoàn toàn từ bỏ chúng.
NASA vẫn tin tưởng Nikon D5 trong nhiệm vụ Artemis II
Một trong những minh chứng đáng chú ý nhất cho khả năng của DSLR đến từ nhiệm vụ Artemis II. Trong chuyến bay vòng quanh Mặt Trăng, phi hành đoàn đã mang theo một cặp Nikon D5, cùng với Nikon Z9 và nhiều camera GoPro.
Điểm đáng nói là Nikon D5 không phải mẫu máy ảnh mới. Đây là dòng DSLR chuyên nghiệp đã được ra mắt khoảng một thập kỷ trước. Thậm chí NASA còn lựa chọn D5 thay vì mẫu DSLR kế nhiệm là Nikon D6 cho nhiệm vụ này.

Lý do nằm ở độ tin cậy đã được kiểm chứng của D5. Trước khi được đưa vào không gian, máy đã có quá trình đánh giá liên quan đến khả năng hoạt động trong điều kiện đặc biệt như bức xạ, rung động và môi trường không trọng lực.
Trong nhiệm vụ Artemis II, các phi hành gia đã ghi lại hàng nghìn hình ảnh ấn tượng. Một trong những hình ảnh đáng chú ý là khoảnh khắc Trái Đất nhìn từ khoảng không gian gần Mặt Trăng, gợi nhớ đến bức ảnh Earthrise nổi tiếng được ghi lại trong nhiệm vụ Apollo 8 năm 1968.
Lần này, hình ảnh Trái Đất được ghi lại theo một góc nhìn khác, thường được mô tả như phiên bản “Earthset”. Những hình ảnh này không chỉ mang ý nghĩa khoa học và lịch sử mà còn cho thấy một chiếc DSLR đã khoảng 10 năm tuổi vẫn đủ khả năng đảm nhiệm một nhiệm vụ nhiếp ảnh đặc biệt quan trọng.
Vì sao Nikon D5 phù hợp với môi trường không gian?
Trong môi trường mà độ tin cậy của thiết bị đóng vai trò đặc biệt quan trọng, một sản phẩm đã được kiểm chứng thực tế có thể mang lại nhiều lợi thế.

- Độ tin cậy đã được kiểm chứng: NASA cần những thiết bị có thể hoạt động ổn định trong điều kiện khắc nghiệt. Nikon D5 đã có quá trình kiểm tra và sử dụng lâu dài, giúp NASA có cơ sở dữ liệu thực tế về khả năng vận hành của máy trong những môi trường đặc biệt.
- Điều khiển vật lý quen thuộc: Một yếu tố khác được NASA cân nhắc là hệ thống điều khiển vật lý của D5. Các nút bấm và thao tác quen thuộc giúp phi hành gia có thể nhanh chóng điều chỉnh máy mà không cần phụ thuộc quá nhiều vào giao diện cảm ứng hoặc các thao tác phức tạp.
- Khả năng chụp ISO cao: Khả năng kiểm soát nhiễu ở ISO cao cũng là điểm mạnh đáng chú ý của Nikon D5. Trong những tình huống ánh sáng hạn chế, cảm biến full-frame của máy có thể tạo ra hình ảnh với mức nhiễu tương đối thấp, một yếu tố đặc biệt hữu ích khi chụp ảnh trong môi trường không gian.
Nikon Z9 vẫn được NASA đánh giá cho tương lai
Việc NASA sử dụng Nikon D5 không có nghĩa mirrorless đã bị loại khỏi các nhiệm vụ không gian. Ngược lại, Nikon Z9 cũng được đưa vào Artemis II để đánh giá khả năng sử dụng trong các nhiệm vụ Artemis tương lai. Điều này cho thấy NASA đang tiếp tục kiểm tra các công nghệ máy ảnh mới, đồng thời vẫn tận dụng những thiết bị đã chứng minh được độ tin cậy.
Sự khác biệt nằm ở mục đích sử dụng. Với những nhiệm vụ mà trọng lượng thiết bị là yếu tố quan trọng, một chiếc mirrorless nhỏ gọn có thể mang lại lợi thế. Nhưng nếu chất lượng hình ảnh và độ tin cậy được ưu tiên cao hơn, những DSLR chuyên nghiệp như D5 vẫn có lý do để được lựa chọn.
Canon EOS-1D X Mark III và EOS 5D Mark IV cũng chưa lỗi thời
Nikon D5 không phải trường hợp duy nhất. Một số DSLR full-frame cao cấp thuộc thế hệ cuối của kỷ nguyên máy ảnh phản xạ như Canon EOS-1D X Mark III và Canon EOS 5D Mark IV vẫn sở hữu khả năng chụp ảnh rất đáng nể.
Những mẫu máy này có cảm biến lớn, hệ thống lấy nét mạnh, thân máy chắc chắn và hiệu suất chụp liên tục cao. Đối với nhiều nhiếp ảnh gia, những tính năng này vẫn hoàn toàn đáp ứng được nhu cầu chụp ảnh hiện nay.
Vấn đề lớn hơn nằm ở việc các mẫu DSLR mới ngày càng khó mua, đặc biệt với những người đang tìm kiếm một thân máy cao cấp hoàn toàn mới.
DSLR đang biến mất hay chỉ không còn được sản xuất?
Đây có lẽ là câu hỏi thú vị nhất đối với thị trường máy ảnh hiện nay. Doanh số DSLR giảm có thể được giải thích bằng việc người dùng thực sự bị thuyết phục bởi những ưu điểm của mirrorless. Tuy nhiên, cũng có một khả năng khác, người dùng giảm mua DSLR đơn giản vì họ ngày càng ít có lựa chọn mới để mua.
Canon và Nikon hiện tập trung phần lớn nguồn lực vào hệ thống mirrorless. Các mẫu DSLR mới gần như không còn được phát triển, trong khi nhiều dòng ống kính DSLR cũng dần biến mất khỏi thị trường.
Vì vậy, rất khó để kết luận rằng sự sụt giảm của DSLR hoàn toàn xuất phát từ việc người dùng không còn nhu cầu với công nghệ này.
Thị trường DSLR cũ vẫn đang tồn tại
Một dấu hiệu khác cho thấy DSLR chưa biến mất hoàn toàn là sự phát triển của thị trường máy ảnh đã qua sử dụng và máy refurbished. Người dùng vẫn có thể tìm thấy nhiều mẫu DSLR từ phân khúc phổ thông đến chuyên nghiệp trên thị trường second-hand. Những chiếc máy này thường có mức giá dễ tiếp cận hơn đáng kể so với thời điểm mới ra mắt.
Đối với người mới chơi ảnh hoặc những nhiếp ảnh gia không cần công nghệ mirrorless mới nhất, một chiếc DSLR đời trước vẫn có thể đáp ứng tốt nhu cầu chụp ảnh.
DSLR có còn đáng mua trong thời điểm hiện tại?
Nếu xét về công nghệ mới, mirrorless rõ ràng đang là hướng phát triển chính của ngành máy ảnh. Tuy nhiên, điều đó không khiến DSLR trở thành thiết bị không còn giá trị.
Một chiếc DSLR cao cấp được sản xuất cách đây vài năm vẫn có thể sở hữu cảm biến tốt, hệ thống lấy nét mạnh, khả năng chụp ISO cao và chất lượng thân máy rất bền bỉ.
Đặc biệt, với những người đã sở hữu hệ thống DSLR và nhiều ống kính tương thích, việc tiếp tục sử dụng thiết bị hiện có hoàn toàn có thể hợp lý thay vì chuyển sang một hệ thống mới chỉ vì xu hướng thị trường.